Home Page  |   รายการบทความ   |   ลิงค์ที่เกี่ยวข้อง   |   laploy.com  |  เกี่ยวกับผู้เขียน

ตัวอย่างเนื้อหาของหนังสือ เรีนรู้ด้วยตนเอง LINQ

    [ตอน1]

ซอฟต์แวร์คือการผสมผสานระหว่างโค้ดและข้อมูล การพัฒนาซอฟต์แวร์คือการเขียนโค้ดเพื่อดำเนินการกับข้อมูล ในการเขียนโค้ดมีภาษาโปรแกรมให้เลือกจำนวนมาก ท่านจะเลือกภาษาอะไรขึ้นอยู่กับปัจจัยต่างๆ หลายประการ อาทิ ลักษณะของงานที่จะนำไปใช้ ความถนัดของท่านหรือทีมผู้พัฒนา ระบบปฏิบัติการที่จะนำไปใช้ หรือนโยบายที่บริษัทหรือลูกค้ากำหนด แต่ไม่ว่าจะใช้ภาษาอะไรลงท้ายก็ต้องเขียนโค้ดซึ่งเกี่ยวข้องกับข้อมูลอยู่ดี โดยข้อมูลอาจอยู่ในแหล่งต่างๆ หลายแบบ อาทิ เป็นไฟล์ในดิสก์ เป็นตารางในฐานข้อมูล เป็นเอกสารแบบ XML ที่มาจากเว็บ หรือบ่อยครั้งที่ในงานๆ เดียวต้องพาดพิงแหล่งข้อมูลทุกแบบที่ว่ามานี้ผสมกัน กล่าวโดยถึงที่สุดแล้วไม่ว่าจะพัฒนาซอฟต์แวร์โครงการไหนมักหนีไม่พ้นจะต้องข้องเกี่ยวกับการจัดการข้อมูลในรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งเสมอ

เมื่อท่านพัฒนาซอฟต์แวร์ท่านย่อมคาดหวังว่าสภาพแวดล้อมจะเอื้ออำนวยให้ท่านจัดการข้อมูลได้ง่าย คือมีเครื่องมือ หรือมีตัวช่วย หรือมีไลบรารี ที่จะทำให้ท่านเข้าถึงแหล่งข้อมูลได้ง่าย ไม่ต้องพัฒนาสิ่งพื้นฐานเอาเองจากศูนย์ทั้งหมด หากท่านพัฒนาซอฟต์แวร์บนดอตเน็ตเฟรมเวิร์ค (Microsoft .NET Framework ย่อ NETFX) ท่านย่อมสบายใจได้ เพราะ NETFX จัดเตรียมกลไกที่เกี่ยวข้องกับการจัดการข้อมูลมาให้อย่างอุดมตั้งแต่เวอร์ชันแรก และยิ่งไปกว่านั้นในเวอร์ชัน 3.5 NETFX ได้จัดเตรียม LINQ ซึ่งช่วยผสานการจัดการข้อมูลเข้ากับภาษา C# ได้ใกล้ชิดขึ้นจนเป็นเนื้อเดียวกัน

ก่อนที่จะมุ่งเข้าสู่เนื้อหาที่เป็นรายละเอียดต่างๆ เกี่ยวกับ LINQ ในบทนี้ท่านจะได้เห็นภาพมุมกว้างโดยทั่วๆ ไปของ LINQ เสียก่อน เพื่อให้รู้ว่าอะไรอยู่ที่ใด ซึ่งจะช่วยให้ท่านมองเห็นความสัมพันธ์ระหว่างส่วนต่างๆ ได้ชัดขึ้นเมื่อท่านเรียนถึงเนื้อหาส่วนรายละเอียด

แนะนำ LINQ เบื้องต้น
เมื่อท่านพัฒนาซอฟต์แวร์ด้วยภาษา C# ต้องมีจุดใดจุดหนึ่งในโปรแกรมที่ท่านจำเป็นต้องนำข้อมูลในออพเจ็กต์บันทึกลงไว้ในฐานข้อมูล กระทำคิวรีต่อฐานข้อมูล และนำข้อมูลจากฐานข้อมูลมาใส่ไว้ในออพเจ็กต์อีกรอบหนึ่ง ยกตัวอย่างเช่นท่านทำเว็บไซต์ขายสินค้า ท่านรับข้อมูลการสั่งซื้อมาเก็บไว้ในออพเจ็กต์ (หรือออพเจ็กต์คอลเลคชัน เช่นลิสต์ หรือดาต้ากริตวิว) จากนั้นนำข้อมูลนี้บันทึกลงสู่ตารางในฐานข้อมูลไมโครซอฟต์ SQL เซอฟเวอร์ 2008 (Microsoft SQL Server version 2008 ย่อ SQL2008) ในสมัยที่ยังไม่มี LINQ ท่านอาจทำทุกอย่างผ่านทางการเชื่อมต่อตามลัทธิ ADO.NET จากนั้นกระทำคิวรีกับฐานข้อมูลเพื่อดึงข้อมูลจากตารางต่างๆ มาผสมกันให้ได้เป็นธุรกรรมที่สมบูรณ์ แล้วนำข้อมูลสุดท้ายมาใส่ในออพเจ็กต์ (หรือออพเจ็กต์คอลเลคชัน เช่นดาต้าเทเบิล หรือดาต้ากริตวิว)เพื่อนำไปฉายแสดงให้ผู้ใช้ได้ดูชมบนหน้าเว็บ

โชคดีที่ภาษา C# สนับสนุน OOP อย่างถึงที่สุด ทำให้ท่านพัฒนางานด้วยหลักการ OOP ได้ง่ายและได้อย่างเต็มที่ แต่โชคร้ายที่ตัวจัดการฐานข้อมูลสัมพันธ์ (Relational Database Management System ย่อ RDBMS) อย่าง SQL2008 ไม่เป็นเช่นนั้น นักพัฒนาพยายามทำฐานข้อมูลให้เป็นออพเจ็กต์โดยห่อหุ้มฐานข้อมูลไว้ในคลาส (Object/Relational Mapping ย่อ O/RM) โดยใช้เครื่องมือเท่าที่มีอยู่ในขณะนั้น ยกตัวอย่างเช่นบทที่ 11 ในหนังสือ “เรียนรู้ด้วยตนเอง OOP C# ASP.NET” (ISBN 13:978-974-212-598-1 ย่อ LOYOOP) ผู้เขียนสาธิตวิธีทำเช่นนี้

สภาพการก่อนมี LINQ
การทำ O/RM ใน NETFX เวอร์ชันก่อน 3 แม้จะทำได้และใช้งานได้จริงแต่ก็ไม่สะดวก และมีจุดอ่อนที่ไม่สามารถนำโค้ดกลับมาใช้ใหม่ได้ซึ่งถือว่าเป็นเรื่องใหญ่ เพราะ Code Reusable คือหัวใจสำคัญของการเขียนโปรแกรมวัตถุวิธี หากจะแก้ให้ตรงประเด็นก็ต้องเปลี่ยนไปใช้ฐานข้อมูลแบบ OOP (Object-oriented Database Management System ย่อ ODBMS) โชคร้ายที่ในทางปฏิบัติทำไม่ได้ เพราะ ODBMS ไม่ได้รับความนิยม หน่วยงานต่างๆ ล้วนแล้วแต่ใช้ฐานข้อมูลแบบ RDBMS เช่น SQL2008, ออราเคิล PostgreSQL, DB2, MySQL ฯลฯ ด้วยกันทั้งสิ้น

บริษัทไมโครซอฟต์รู้ว่าแนวทางของคอดด์นั้นดีเยี่ยมและผู้คนจะไม่เปลี่ยนใจไปจาก RDBMS ได้ง่ายนัก จึงจัดตั้งหน่วยงานขึ้นเพื่อค้นคว้าหาวิธีขจัดความยุ่งยากทางเทคนิคของการทำงานร่วมกันระหว่างฐานข้อมูลกับแอพลิเกชันที่พัฒนาด้วยภาษา C# ผลลัพธ์ที่ได้คือ LINQ ซึ่งช่วยให้การทำ OR/M ง่ายขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากท่านพัฒนาโดยอาศัย Visual Studio 2008 (VS2008) ท่านจะสามารถทำ OR/M ได้โดยไม่ต้องเขียนโค้ดแม้แต่บรรทัดเดียว เพียงลากและหยอด VS2008 จะผลิตโค้ดที่จำเป็นให้ได้อย่างครบถ้วน

ความคิดดั้งเดิมของ LINQ คือต้องการให้การพัฒนาโปรแกรมภาษา C# ทำงานกับฐานข้อมูล SQL2008 ได้ง่ายขึ้นและเป็น OOP มากขึ้น เรียกว่า LINQ to ADO.NET แต่ต่อมาความคิดเกี่ยวกับ LINQ เริ่มคลี่คลายและขยายเป้าหมายออกไปกว้างกว่าตอนต้นมาก สุดท้าย LINQ กลายเป็นภาษาอเนกประสงค์ทำงานร่วมกับแหล่งข้อมูลได้สารพัด ยกตัวอย่างเช่น LINQ ที่ทำงานกับ SQL2008 เรียกว่า LINQ to SQL ส่วน LINQ ที่ทำงานกับแฟ้มแบบ XML เรียกว่า LINQ to XML และ LINQ ที่ทำงานกับออพเจ็กต์ เรียกว่า LINQ to Objects

โปรแกรมจัดการฐานข้อมูลวัตถุวิธีหรือ ODBMS ไม่ได้รับความนิยม หน่วยงานต่างๆ ล้วนแล้วแต่ใช้ฐานข้อมูลแบบ RDBMS ภาพนี้คือโปรแกรม IBM DB2 Cube View 8.2

มหาเอกะทฤษฏี

ขณะที่สตีเฟน ฮอว์กินส์ กำลังหาทางรวมทฤษฏีทั้งหมดเข้าด้วยกันให้เป็นทฤษฏีเดียวที่อธิบายได้ทุกอย่างในเอกภพหรือ มหาเอกะทฤษฏี (Grand Unified Theory ย่อ GUT) แต่ยังหาทางทำไม่สำเร็จ ทีมงาน LINQ กลับประสบความสำเร็จในการทำให้ LINQ สามารถทำงานร่วมกับแหล่งข้อมูลอะไรก็ได้ (Unified Data Source ย่อ UDS) ดังนั้นท่านจึงสามารถเขียนโค้ด (ที่มีซินแท็กซ์คล้ายๆ ภาษา SQL) เพื่อคิวรีข้อมูลภายใน SQL2008 ในลิสต์หรือแม้กระทั่งในแฟ้มข้อมูลตัวหนังสือได้โดยใช้วิธีการเดียวกัน

เนื่องจากคิวรีที่ว่านี้เป็นภาษาที่กลืนเข้าเป็นเนื้อเดียวกันกับภาษา C# จึงเป็นที่มาของชื่อ LINQ (อ่านว่าลิ้งค์เหมือน Link) ย่อมาจากคำว่า Language INtegrated Query หมายถึงคิวรีที่ถูกบูรณาเข้ากับภาษาเขียนโปรแกรม (ขณะนี้สนับสนุนเฉพาะภาษา C# 3.0 แล VB.NET 9.0 ขึ้นไปเท่านั้น) คำว่าบูรณาการในที่นี้หมายถึงผสานเข้าด้วยกันอย่างไม่มีรอยต่อ เหมือนเป็นภาษาซ้อนในภาษา ยกตัวอย่างเช่นสมมุติว่าท่านต้องการคิวรีข้อมูลในตาราง Production.Product ของฐานข้อมูล AdventureWorks2008 หากทำในโปรแกรม Microsoft SQL Server Management Studio (SSMS) จะมีคิวรีและได้ผลลัพธ์อย่างที่เห็นในภาพ 1-2 หากเขียนเป็นโปรแกรมภาษา C# และเชื่อมต่อฐานข้อมูลด้วย ADO.NET โค้ดจะเป็นอย่างที่เห็นในภาพ 1-3 และผลลัพธ์เป็นอย่างภาพ 1-4

ภาพ 1-2: การคิวรีตาราง Production.Product ในฐานข้อมูล AdventureWorks2008 ด้วยภาษา T-SQL

ภาพ 1-3: โค้ดภาษา C# แสดงตัวอย่างแสดงวิธีคิวรีข้อมูลในตาราง Categories ของฐานข้อมูล AdventureWorks2008 โดยใช้สถาปัตยกรรม ADO.NET

ภาพ 1-4: ผลลัพธ์จากการทำงานของโปรแกรมในภาพ ado sample code

โปรดสังเกตว่าโค้ดในภาพ 1-3 ส่วนที่เป็นคิวรีคือบรรทัดที่ 17 และ 18 ซึ่งอยู่ในสภาพสตริง ภาวะเช่นนี้ไม่ถือว่าคิวรีถูกบูรณาการเข้ากับภาษา C# เพราะตัวแปลภาษา C# และ CLR (Common Language Runtime) ไม่รับรู้ว่าสตริงนี้เป็นคิวรี ในทางตรงกันข้าม ตัวแปรภาษา C# จะไม่แปลคิวรีนี้และจะไม่ตรวจสอบว่าคิวรีมีไวยากรณ์ถูกต้องหรือไม่ และ CLR ก็จะไม่ให้หลักประกันในการทำงานและไม่อาจแสดงข้อความรันทามน์เออเรอร์ (Runtime Error Message ย่อ REM) ที่ถูกต้องตรงกับความเป็นจริงได้

ต่อไปลองมาดูตัวอย่างโค้ดภาษา C# ซึ่งทำหน้าที่เดียวกันและให้ผลลัพธ์เดียวกันทุกอย่าง แต่ใช้สถาปัตยกรรม LINQ บาง โค้ดเป็นอย่างที่เห็นในภาพ 1-5 คำว่า DataClasses1DataContext ในบรรทัดที่ 40 คือ O/RM ที่ผู้เขียนสร้างโดยการลากและหยอดไว้ก่อนแล้ว ส่วนที่เป็นคิวรีคือบรรทัดที่ 43 และ 44 โค้ดสองบรรทัดนี้เป็นส่วนหนึ่งของภาษา C# ดังนั้นตัวแปลภาษา C# จึงสามารถตรวจสอบได้ว่าเขียนผิดไวยากรณ์หรือไม่ และ CLR จะสามารถตรวจสอบความถูกต้องของไทป์ได้จึงแสดง RE ที่ถูกต้องตอนรันได้ ภาวะเช่นนี้ทำให้ LINQ เป็นคิวรีที่ถูกบูรณาเข้ากับภาษาเขียนโปรแกรมได้กลมกลืนเป็นเนื้อเดียวกัน

ภาพ 1-5: โค้ดภาษา C# ซึ่งทำหน้าที่เดียวกันและให้ผลลัพธ์เดียวกันทุกอย่าง แต่ใช้สถาปัตยกรรม LINQ

กรุณาติดตามตอนต่อไป

Home Page  |   รายการบทความ   |   ลิงค์ที่เกี่ยวข้อง   |   laploy.com  |  เกี่ยวกับผู้เขียน

Reporting Services

เคล็ดลับการทำรายงานจากฐานข้อมูล

ลาภลอย วานิชอังกูร (laploy.com)

โพสบล็อกตอนนี้จะขอเล่าประสบการณ์เมื่อผู้เขียนให้คำปรึกษาเกี่ยวกับ Business Intelligence ในหน่วยงานแห่งหนึ่ง แม้จะเป็นเหตุการณ์ที่ผ่านมานานแล้ว แต่บทเรียนย้งใช้ได้ดีอยู่จนถึงตอนนี้

Business Intelligence

การใช้ BI มีมาหลายสิบปีแล้ว แต่ก่อนหน้าที่จะมีโปรแกรม MS-SQL การมีหรือการใช้ BI เป็นสิ่งที่ยุ่งยากและมีราคาแพง คงมีแต่หน่วยงานขนาดใหญ่เท่านั้นที่จะสามารถจัดหา BI มาใช้ได้ แต่การมาถึงของ SQL2008 ทำให้ทุกอย่างเปลี่ยนแปลงไป ปัจจุบันนี้หน่วยงานเล็กๆ ก็สามารถมี BI ใช้ได้

ใน SQL2008 มีส่วนที่เกี่ยวข้องกับ BI โดยตรงสามส่วนคือ Integration services (SSIS) ทำหน้าที่รวบรวมข้อมูลจากหลายๆ แหล่งเพื่อนำมาสังเคราะห์ให้อยู่ในรูปแบบที่นำไปใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ , Analysis services (SSAS) ใช้สร้าโมเดลสำหรับการวิเคราะห์ข้อมูลเช่น Cube และ Subspace และ Reporting services (SSRS) ใช้สร้างรายงานแบบ OLAP ซึ่งเป็นส่วนที่ท่านจะได้เรียนโดยละเอียดในบทนี้และบทต่อไป

หากท่านติดตั้งโปรแกรม Microsoft Visual Studio 2008 (MSVS2008) ไว้และติดตั้งโปรแกรม SQL2008 พร้อมส่วนเสริม BI ท่านจะสามารถใช้ MSVS2008 พัฒนางาน BI ได้ทั้งครบถ้วนทั่งสามแบบคือ SSIS, SSAS และ SSRS

สถาปัตยกรรม

"เอเลฟอง" (ชื่อสมมุติ) คือหน่วยงานหนึ่งที่ผู้เขียนทำหน้าที่ให้คำปรึกษา เอเลฟองเป็นบริษัทสัญชาติฝรั่งเศสที่มีสาขาหลายร้อยแห่งอยู่ในหลายประเทศทั่วโลก ในส่วนไอทีหน่วยงานนี้ใช้เทคโนโลยีของไมโครซอฟต์เป็นหลัก ส่วนฐานข้อมูลแบ่งออกเป็นสองส่วน ฐานข้อมูลที่ประมวลผลธุรกรรมการเงินใช้ออราเคิล และฐานข้อมูลที่ประมวลผลธุรกรรมในฝ่ายการผลิตใช้ไมโครซอฟต์ SQL เวอร์ชัน 2000

สาเหตุที่เอเลฟองใช้ดาต้าเบสเซอฟเวอร์เวอร์ชันเก่าขนาดนี้เพราะแอพลิเกชันที่ใช้อยู่ (ชื่อ Fx.Net) เป็นแอพลิเกชันที่พัฒนาขึ้นนานแล้ว โดยมีสำนักงานใหญ่ของเอเลฟองภาคพื้นเอเซียแปซิฟิก ว่าจ้างให้บริษัทใน "แบงกาลอร์" ทำหน้าที่ผลิตและดูแล Fx.Net เป็นแอพลิเกชันที่ถูกเขียนด้วยภาษา C# บนด็อตเน็ตเวอร์ชัน 1.1 และไมโครซอฟต์ SQL เวอร์ชัน 2000

เอเลฟองผลิตสินค้าแต่ละเดือนหลายแสนชิ้น ข้อมูลปริมาณมหาศาลที่เกิดจากขั้นตอนต่างๆ ในการผลิตสินค้าถูกเก็บรวบรวมไว้ในฐานข้อมูลอย่างเป็นระบบ นี่คือโกดังสะสมข้อมูลหรือ "ดาต้าแวร์เฮาส์" (Data warehouse) ที่นอกจากจะจำเป็นต้องใช้ในกระบวนการผลิตแล้ว ผู้บริหารระดับต่างๆ ยังหวังว่าจะสามารถนำข้อมูลเหล่านี้มาเรียบเรียงให้อยู่ในรูปแบบที่ทำให้เกิด "ความเฉียบแหลมทางธุรกิจ" (Business Intelligence หรือนิยมเรียกย่อว่า BI)

นิทานแห่งสองนาคร

แน่นอนว่าการนำข้อมูลที่กระจัดกระจายอยู่ในตารางต่างๆ นับร้อย มาเรียงร้อยให้อยู่ในรูปแบบที่ผู้บริหารสามารถอ่านเข้าใจได้จำเป็นต้องอาศัยการทำ "รายงาน" ในรูปแบบต่างๆ ปัญหาหลักคือ Fx.Net ทำรายงานได้ไม่ดีนักเนื่องจากสาเหตุสองประการ

ประการแรกคือการเกิดเออเรอร์แบบหมดเวลา (Query time-out error) ปัญหานี้เกิดจากโปรแกรม Fx.Net เรียกใช้เฟรมเวิร์คของเอเลฟองและสตอร์โปรซีเจอร์ (Stored procedure) ที่ถูกกำหนดไว้แล้วโดยศูนย์กำหนดทิศทางด้านไอที (ทีเซ็นเตอร์ T-Center) ของเอเลฟองที่สำนักงานใหญ่ในฝรั่งเศส บ่อยครั้งเมื่อรายงานต้องทำคิวรีข้อมูลปริมาณมากๆ จะเกิด time-out แต่ผู้พัฒนาซอฟต์แวร์ที่แบงกาลอร์ไม่สามารถปรับเปลี่ยนโครงสร้างหลัก เพื่อแก้ปัญหานี้ได้ตามอำเภอใจ

ประการที่สองรูปแบบของรายงานไม่สวย คือเป็นเพียงเท็กซ์ ไม่สามารถใส่ตารางหรือแผนภูมิได้ ปัญหานี้เกิดจากโปรแกรม Fx.Net (รวมถึงเฟรมเวิร์คของเอเลฟอง) เป็นโปรแกรมที่ออกแบบมาให้ทำงานในระดับการผลิต (shop floor) จึงขาดคุณสมบัติที่จำเป็นต้องใช้เพื่อทำรายงานระดับบริหาร

ทางเลือกที่สาม

ทางเลือกในการแก้ปัญหานี้มีสามทาง แต่ละวิธีต่างก็มีข้อดีข้อเสียในตัวของมันเองทั้งสิ้นดังนี้

• สร้างแอพลิเกชันรายงาน : วิธีนี้คือเขียนแอพลิเกชันขึ้นแยกต่างหาก (โดยไม่ขึ้นกับเฟรมเวิร์คของเอเลฟอง) โดยใช้ภาษา C# 3.0 ซึ่งมีคุณสมบัติเอื้ออำนวยการการทำคิวรีได้ในตัว ข้อดีของวิธีนี้คือจะสามารถทำรายงานที่มีรูปแบบพิสดารอย่างไรก็ได้ตามใจชอบ ข้อเสียของทางเลือกนี้คือใช้เวลาและค่าใช้จ่ายสูง
• ใช้โปรแกรม Crystal Report : คริสทัลรีพอร์ท (CR) เป็นโปรแกรมช่วยสร้างรายงาน ใช้งานง่าย มีประสิทธิภาพสูง สร้างรายงานที่ซับซ้อนมากๆ ได้โดยใช้เวลาสั้น ข้อเสียคือจะมีค่าใช้จ่ายในการซื้อมาใช้ และเป็นการเพิ่มเทคโนโลยีจากผู้ผลิตรายที่สามเข้าสู่ระบบ
• ใช้ Reporting Services : รีพอร์ทติง เซอร์วิสเซส (RS) แม้จะมีลูกเล่นน้อยกว่า CR แต่ก็มีคุณสมบัติใกล้เคียงกัน จึงมีข้อดีคล้ายกัน แต่ไม่มีข้อเสียเรื่องค่าใช้จ่าย (ฟรี คือแถมมาพร้อมกับตัว SQL เซอฟเวอร์) และความกังวลเรื่องเทคโนโลยีจากผู้ผลิตรายที่สาม แต่มีข้อเสียอื่นคือไม่สามารถทำรายงานที่ซับซ้อนมากๆ ได้ และขาดคุณสมบัติเพื่ออำนวยความสะดวกบางอย่าง (เช่น การป้อนพารามิเตอร์วันเวลาโดยแสดงส่วนติดต่อผู้ใช้เป็นปฏิทิน)

รายงานแบบ OLAP

ทางเลือกต่างๆ ที่ว่ามาสามอย่างข้างต้นถูกนำมาพิจารณาอย่างรอบคอบ และพบว่ามันไม่สามารถแก้ปัญหาหลักอย่าง time out ได้ ทางออกคือการจัดตั้งเครื่องแม่ข่ายอีกเครื่องหนึ่งเพื่อใช้ทำเป็นฐานข้อมูล OLAP การทำเช่นนี้จะปลดเปลื้องภาระของแม่ข่ายธุรกรรมหรือ OLTP จากความหน่วงของคิวรีรายงานได้ทั้งหมด

รายงานแบบ OLAP คือการวิเคราะห์ข้อมูลแบบออนไลน์ (Online Analytical Processing) OLAP ไม่ใช่แค่รายงานตายตัวแบบในกระดาษ แต่เป็นรายงานที่มีพลวัตและมีหลายมิติ ช่วยให้ผู้ใช้ได้รับข้อมูลที่ทันสมัยเพราะเปลี่ยนแปลงไปตามความเป็นจริง (real time) ในลักษณะต่างๆ เช่นตารางแสดงข้อมูลไขว้ (Pivot Table) หรือตารางแบบเมตริกซ์ (Matrix) ตารางรายงานที่ข้อมูลแปรผันได้ตามการป้อนเงื่อนไข (Report Parameter) รายงานที่เจาะลึกได้ (Drill Down) หรือรายงานที่โยงไปยังรายงานย่อยที่มีรายละเอียดอ้างอิงได้ (Drill through) เป็นรายงานบนหน้าจอที่มีปฏิสัมพันธ์กับผู้ใช้ หรือจะพิมพ์ลงกระดาษก็ได้

รายงานแบบ OLAP มักเป็นการวิเคราะห์ข้อมูลกับคลังข้อมูลหรือข้อมูลสะสม (data mining) เพื่อการทำนายแนวโน้ม เพื่อใช้เป็นเครื่องมือช่วยการบริหารและพัฒนากระบวนการต่างๆ ของธุรกิจให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น อย่าสับสนระหว่าง OLAP กับ OLTP เพราะอย่างหลังคือการทำธุรกรรมออนไลน์ (Online Transaction Processing) ที่เป็นคนละเรื่องกัน ฐานข้อมูลของงาน OLTP จะมีขนาดเล็กกว่าและมีพลวัตสูง ส่วนฐานข้อมูลของ OLAP จะมีขนาดใหญ่กว่ามากแต่มีพลวัตต่ำหรือถึงกับไม่มีเลย

การใช้เซิฟเวอร์อีกตัวทำเป็น OLAP มีข้อเสียอยู่ที่รายงานจะไม่ใช่ข้อมูลอัพเดตตามเวลาจริง แต่จะมีช่วงล้าสมัยเล็กน้อย ขึ้นอยู่กับว่าเราตั้งให้แม่ข่ายฐานข้อมูล OLTP คัดลอกข้อมูลในฐานข้อมูลมายังแม่ข่าย OLAP ถี่เพียงใด การกำหนดความถี่ต้องพิจารณาอย่างรอบคอบ เพราะถ้าทำถี่เกินไป (คือทุกชั่วโมง) อาจมีผลให้โหลดแม่ข่ายฐานข้อมูล OLTP มากเกินไป แต่ถ้าถี่น้อยไป (ทุกสัปดาห์) รายงานอาจล้าสมัยแล้ว

ข้อดีของการทำรายงานด้วย SSRS

ต่อไปนี้เป็นรายการแสดงข้อดีต่างๆ ของการทำรายงานด้วย SSRS

• ใช้เพลตฟอร์มมาตรฐาน: ไฟล์รายงานเป็นภาษา RDL จึงเป็นเพียงแท็กซ์ไฟล์ (text file) ธรรมดา เปิดด้วยแท็กซ์เอดิเตอร์อะไรก็ได้ หากใช้โปรแกรม MSVS2008 สร้างจะสะดวกมาก เพราะมีเครื่องอำนวยความสะดวกให้หลายอย่าง ไม่ต้องเขียนภาษา RDL ขึ้นเอง
• ค่าใช้จ่าย: SSRS แถมฟรีมากับ SQL2008 ดังนั้นหากท่านมีใบอนุญาตการใช้งาน SQL2008 ท่านจะสามารถใช้ SSRS ทำรายงานได้โดยไม่มีค่าใช้จ่ายอื่นเพิ่มเติมอีก
• ดูได้ทั่วโลก: เมื่อสร้างรายงานเสร็จและทำดีพลอยแล้วรายงานจะอยู่ในเว็บเซอฟเวอร์ ผู้ใช้สามารถใช้โปรแกรมเว็บเบราว์เซอร์เปิดดูได้พร้อมกันทุกคนจากทั่วโลก
• รายงานฝังตัว: ท่านอาจให้ผู้รับเปิดรายงานโดยใช้เว็บเบราว์เซอร์ หรือจะดึงรายงานไปฝังไว้เป็นส่วนหนึ่งของแอพลิเกชันที่ท่านสร้างไว้แล้วให้ผู้ใช้รายงานเปิดจากภายในแอพลิเกชันก็ได้
• การรับรายงาน: รายงานที่ผู้ใช้เปิดเป็นรายงานสด ข้อมูลในรายงานเป็นข้อมูลที่อัพเดตตามเวลาจริงขณะนั้นๆ หรือท่านสามารถกำหนดให้ SSRS อัพเดตข้อมูลเฉพาะบางช่วงเวลาก็ได้ (เช่นอัพเดตวันละหนตอนตีสามเพราะเป็นเวลาที่ปริมาณการจราจรของข้อมูลคับคั่งน้อยที่สุด)

Crystal Report (CR) เป็นโปรแกรมประยุกต์แบบ BI จากบริษัท Business Object ซึ่งมีฐานะเป็นบริษัทลูกของ SAP โปรแกรม CR มีมานานแล้วแต่ไม่เด่นดัง จนกระทั่งไมโครซอฟต์นำมาผนวกไว้กับเครื่องมือพัฒนาโปรแกรมวิสชวลเบสิก ทำให้ CR เป็นที่รู้จักและกลายเป็นมาตรฐาน โดดเด่นกว่าโปรแกรมสร้างรายงานอื่นๆ ที่มีอยู่เป็นจำนวนมาก

ในยุค MS-SQL 7 และ MS-SQL 2000 ผู้ที่ต้องการสร้างรายงานซับซ้อนสวยงามจำเป็นต้องนำ CR มาใช้ร่วมกับ MS-SQL เพราะ SSRS ในสมัยนั้นมีความสามารถที่จำกัด แต่พอถึงยุค SQL2005 และ SQL2008 สถานการณ์ก็เปลี่ยนไป เพราะ SSRS ถูกพัฒนาอย่างต่อเนื่องให้มีประสิทธิภาพสูงขึ้น แม้ SSRS จะมีความสามารถด้อยกว่า CR ในบางด้าน แต่ผู้ใช้ CR ร่วมกับ SQL2008 ก็เริ่มมีจำนวนลดลง เพราะในหลายๆ กรณี SSRS มีความสามารถเพียงพอที่จะตอบสนองความต้องการได้ และที่สำคัญคือผู้ใช้ไม่ต้องจัดซื้อ SSRS เพิ่มเติมเพราะมันถูกผนวกอยู่ใน SQL2008 ผู้ใช้จึงสามารถติดตั้งใช้งาน SSRS ได้ทันทีโดยไม่มีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม